Jazzcollectie Juul Anthonissen

Toen Juul Anthonissen op 31 oktober 2008 stierf, liet hij een prachtige erfgoedcollectie na.

Gezien de maatschappelijke relevantie van de collectie en het unieke kader ervan, werkten Peter en Marijke Anthonissen samen met de gemeente Heist-op-den-Berg, Resonant en erfgoedcel Kempens Karakter een project uit, om de collectie niet verloren te laten gaan.

Geschiedenis

Juul Anthonissen (1931-2008) was meer dan een halve eeuw lang een centrale figuur in het Heistse cultuurleven en ver daarbuiten. Hij was verbonden aan de Academie voor Beeldende en Toegepaste Kunsten, eerst als docent kunstgeschiedenis, later ook als directeur. In 1959 stond hij mee aan de wieg van de Zuidkempense Kunst- en Cultuurkring Hnita vzw. Met haar diverse culturele activiteiten (in literatuur, fotografie, toneel, plastische kunsten) gaf ze het culturele leven in Heist-op-den-Berg nieuwe impulsen. Anthonissens naam zal echter vooral verbonden blijven aan de Hnita-Jazz Club die hij in 1955 oprichtte en waaraan hij tot zijn dood verbonden bleef als programmator. Hij bouwde de club uit tot een internationaal podium voor jazzartiesten. Onder andere Charles Mingus, Chet Baker, Dexter Gordon en Toots Thielemans stonden ooit op het Hnita-podium.

Ook buiten de gemeente wist Anthonissen zijn voorliefde voor jazz uit te dragen. Enkele decennia lang werkte hij als jazzjournalist en -recensent voor diverse dag- en weekbladen. Van 1999 tot 2001 gaf hij zijn tijdschrift uit: Juul’s Halo. Hij was ook verbonden aan de VRT voor radio- en televisieuitzendingen en trad hij op als programmator van andere jazzconcerten en -festivals, waaronder Jazz Bilzen. De verschillende gedaanten waarin hij in het jazzwereldje actief was, maakten van hem een gerespecteerd expert in binnen- en buitenland. Van 1963 tot 1991 was Juul verbonden aan de toenmalige dienst Film, Muziek en Dans bij het ministerie van Cultuur waar hij sinds 1970 directeur was.

Met dit rijk gevuld curriculum liet Juul Anthonissen een indrukwekkend geheel aan documenten na, dat vooral betrekking heeft op zijn activiteiten binnen de jazz. Naast ongeveer achttien meter papieren archief, met eigen teksten van Juul, contracten en correspondentie met jazzactoren, inkomtickets, concertprogramma’s en door Juul verzamelde krantenartikels, bevat die collectie enkele duizenden foto’s en affiches van jazzconcerten, -festivals, artiesten en bands, honderden boeken en tijdschriften(reeksen), een 20 à 25.000 platen en ca. 4.000 cd’s met vooral commerciële opnames van jazzmuziek, en meer dan 1.000 magnetische dragers (open reel-banden, muziek- en videocassettes en minidiscs) met interviews, concertopnames in Hnita en elders (Eurojazz, Jazz Bilzen enz.), demo’s van artiesten en radio- en tv-uitzendingen over jazz en beeldende kunsten.

Inventarisatie en digitalisering

De gemeente Heist-op-den-Berg diende samen met erfgoedcel Kempens Karakter en Resonant en de erven van Juul Anthonissen een dossier in bij departement Cultuur, Jeugd, Sport en Media. Toen raakte bekend dat het dossier door minister Gatz goedgekeurd werd. De minister kende een bedrag van 45.000 euro toe. Er zal ingezet worden op digitalisering, inventarisatie en publiekswerking.

Tot de doelstellingen van het project behoren onder meer de opmaak van een inventaris van de genoemde collectieonderdelen, het uitwerken van een huisreglement, de ontwikkeling van een gids rond onderzoeks- en valorisatiemogelijkheden en de opstart van een projectwebsite.

De werkgroep: Matthias Heyman (jazzonderzoeker en docent), Frederik Goossens (medewerker Jazzcentrum Vlaanderen, docent), Jan Dewilde (bibliothecaris Conservatorium Antwerpen), Leen van Dijck (directeur Letterenhuis), Jeroen Janssens (medewerker erfgoedcel Kempens Karakter) en Anja Gevaert (gemeentearchivaris Heist-op-den-Berg). Mariet Calsius, coördinator van Resonant, zit de werkgroep voor.

Er is ook een stuurgroep:
Peter en Marijke Anthonissen (erven), Luc Vleugels (burgemeester), Bernadette De Cat (gemeenteraad), Liesbeth Lambaerts (afdelingshoofd cultuur en vrije tijd), Anja Gevaert (gemeentearchivaris), Jan Bourgeois (CC Zwaneberg), Heidi Moyson (Resonant), Mariet Calsius (Resonant), Jeroen Janssens en Lieve De Saedeleer (erfgoedcel Kempens Karakter).

Tot slot wordt er ook nagedacht over de toekomst van de andere collectieonderdelen.